Tình hình kinh tế - xã hội những tháng đầu năm 2026 tiếp tục xu hướng tích cực với nhiều kết quả quan trọng trên các lĩnh vực. Tuy nhiên, bối cảnh kinh tế thế giới có nhiều biến động mới, khó lường và áp lực điều hành gia tăng, đặt ra yêu cầu cao hơn trong giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô (KTVM), kiểm soát lạm phát và thúc đẩy tăng trưởng trong thời gian tới.
| Kiểm soát lạm phát 2026 trước những “sóng gió” lớn hơnĐiều hành cần thận trọng, linh hoạt, cân bằng giữa ổn định giá cả và duy trì tăng trưởng |
![]() |
| Chủ động ứng phó, kiên định mục tiêu tăng trưởng hai con số |
Kinh tế tiếp tục xu hướng tích cực trên nhiều lĩnh vực
Ngày 4/3, dưới sự chủ trì của Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính, Chính phủ tổ chức Phiên họp thường kỳ tháng 2 nhằm đánh giá tình hình kinh tế - xã hội tháng 2 và hai tháng đầu năm 2026, đồng thời xác định các trọng tâm chỉ đạo trong thời gian tới. Tại Phiên họp, các thành viên Chính phủ thống nhất đánh giá, kinh tế tháng 2 và hai tháng đầu năm tiếp tục xu hướng rất tích cực, đạt nhiều kết quả quan trọng trên nhiều lĩnh vực. CPI bình quân hai tháng ước tăng khoảng 3%, trong khi thị trường tiền tệ và tỷ giá cơ bản ổn định.
Cả ba khu vực kinh tế đều ghi nhận sự phát triển tích cực. Chỉ số sản xuất công nghiệp hai tháng đầu năm ước tăng khoảng 10%. Sản xuất nông nghiệp duy trì ổn định. Trong khi đó, khu vực dịch vụ tiếp tục tăng trưởng khá, với tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng ước tăng khoảng 8%. Du lịch tiếp tục khởi sắc với khoảng 4,7 triệu lượt khách quốc tế, tăng 18%. Chỉ số PMI tháng 2 đạt 54,3 điểm, đánh dấu tháng thứ tám liên tiếp duy trì trên ngưỡng 50 điểm, phản ánh xu hướng mở rộng sản xuất.
Thu ngân sách nhà nước đạt khoảng 601 nghìn tỷ đồng trong hai tháng đầu năm, bằng 23,8% dự toán và tăng 13,1% so với cùng kỳ, trong bối cảnh Nhà nước đã thực hiện giảm, gia hạn khoảng 30,2 nghìn tỷ đồng tiền thuế, phí và lệ phí để hỗ trợ doanh nghiệp và người dân. Hoạt động thương mại tiếp tục sôi động với tổng kim ngạch xuất nhập khẩu ước đạt khoảng 156 tỷ USD, tăng 22,2% (xuất khẩu tăng 18,3%; nhập khẩu tăng 26,3%); nhập siêu 2,98 tỷ USD (nhập khẩu tư liệu sản xuất chiếm 94,1% kim ngạch nhập khẩu).
Giải ngân vốn đầu tư công hai tháng đầu năm ước đạt 5,6% kế hoạch, với giá trị tuyệt đối tăng khoảng 10,9 nghìn tỷ đồng so với cùng kỳ. Vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài đăng ký mới đạt trên 3,5 tỷ USD, tăng 61,5%, trong khi vốn FDI thực hiện đạt 3,2 tỷ USD, tăng 8,8%. Cộng đồng doanh nghiệp tiếp tục có tín hiệu tích cực khi có khoảng 64.500 doanh nghiệp gia nhập và tái gia nhập thị trường trong hai tháng đầu năm, tăng 29,4%.
Bên cạnh những kết quả đạt được, Chính phủ cũng nhìn nhận còn một số khó khăn, thách thức. Trong đó, sức ép điều hành KTVM lớn, nhất là liên quan đến lạm phát, tỷ giá, lãi suất, giá vàng, năng lượng trước tình hình thế giới phức tạp. Nhu cầu vốn cho nền kinh tế để đáp ứng mục tiêu tăng trưởng từ 10% trở lên là rất lớn. Hoạt động sản xuất kinh doanh ở một số lĩnh vực vẫn còn khó khăn; tình trạng buôn lậu, gian lận thương mại, hàng giả và vi phạm quyền sở hữu trí tuệ diễn biến phức tạp. Đời sống của một bộ phận người dân còn khó khăn, đòi hỏi các chính sách hỗ trợ cần tiếp tục được triển khai hiệu quả.
| Theo dõi sát tình hình, điều hành chính sách tiền tệ chủ động, linh hoạt Tại họp báo Chính phủ thường kỳ tháng 2/2026 ngày 4/3 tại Hà Nội, Phó Thống đốc NHNN Phạm Thanh Hà đã chia sẻ về định hướng điều hành chính sách tiền tệ trong thời gian tới. ![]() Phó Thống đốc Phạm Thanh Hà cho biết, từ cuối năm 2025 đến nay, kinh tế thế giới tiếp tục có nhiều diễn biến phức tạp và thách thức đối với công tác điều hành chính sách tiền tệ và hoạt động ngân hàng. Bám sát chỉ đạo của Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ, NHNN đã chủ động, kịp thời triển khai các giải pháp điều hành phù hợp, nhằm góp phần kiểm soát lạm phát, ổn định kinh tế vĩ mô và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế bền vững. Cụ thể, NHNN đã phối hợp đồng bộ các công cụ chính sách tiền tệ để đáp ứng đầy đủ các nhu cầu thanh toán, chi trả của nền kinh tế trong thời điểm cao điểm dịp tết Nguyên Đán. Thị trường tiền tệ cơ bản ổn định, lãi suất diễn biến phù hợp theo cung - cầu thị trường. Tín dụng tăng trưởng tích cực ngay từ đầu năm (đến ngày 26/2 đạt 18,86 triệu tỷ đồng, tăng 1,4% so với cuối tháng 12/2025; tăng 20,18% so với cùng kỳ năm 2025). Tỷ giá diễn biến linh hoạt, phù hợp với điều kiện thị trường, các nhu cầu ngoại tệ hợp pháp đều được đáp ứng đầy đủ, kịp thời. Cuối tháng 2/2026, tỷ giá bình quân thị trường liên ngân hàng quanh mức 26.044 VND/USD (giảm 0,94% so với cuối năm 2025), nguồn cung ngoại tệ dồi dào. Bối cảnh quốc tế đã và đang diễn biến phức tạp, khó lường. Trong khi đó, nền kinh tế Việt Nam có độ mở cao, chịu tác động trực tiếp; đồng thời vừa cần duy trì tăng trưởng kinh tế cao, vừa cần duy trì ổn định kinh tế vĩ mô. Diễn biến leo thang căng thẳng địa chính trị, quân sự tại khu vực Trung Đông khiến giá dầu tăng cao (có thời điểm tăng 8-13%), tạo áp lực lên lạm phát và kỳ vọng lạm phát của các quốc gia. Các Ngân hàng Trung ương lớn trên thế giới trở nên thận trọng hơn trong việc hạ lãi suất, có Ngân hàng Trung ương thậm chí đã phát tín hiệu về khả năng tăng lãi suất sớm ngay trong tháng 3/2026 để đối phó với lạm phát có thể gia tăng thời gian tới… Những yếu tố như vậy tạo sức ép lên tỷ giá và thị trường tiền tệ trong nước. Do đó, trong thời gian tới, NHNN sẽ tiếp tục theo dõi sát tình hình để điều hành chính sách tiền tệ chủ động, linh hoạt, phối hợp chặt chẽ với chính sách tài khóa và các chính sách vĩ mô khác nhằm kiên định mục tiêu ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát và hỗ trợ tăng trưởng kinh tế bền vững. Cụ thể, Phó Thống đốc Phạm Thanh Hà nhấn mạnh, NHNN tiếp tục điều hành lãi suất phù hợp với diễn biến thị trường, kinh tế vĩ mô, lạm phát và mục tiêu chính sách tiền tệ; tiếp tục yêu cầu các tổ chức tín dụng thực hiện nghiêm việc công khai lãi suất cho vay; Tiếp tục điều hành tỷ giá linh hoạt, phù hợp với điều kiện thị trường; phối hợp đồng bộ các công cụ chính sách tiền tệ nhằm ổn định thị trường, đảm bảo thông suốt của thị trường ngoại tệ; Điều hành tín dụng phù hợp với diễn biến vĩ mô, thị trường tiền tệ, đồng thời chỉ đạo các tổ chức tín dụng: Tăng trưởng tín dụng an toàn, hiệu quả, hướng tín dụng vào các lĩnh vực sản xuất kinh doanh, lĩnh vực ưu tiên, các động lực tăng trưởng kinh tế… Kiểm soát chặt chẽ tín dụng đối với các lĩnh vực tiềm ẩn rủi ro; tăng cường rà soát, đơn giản hóa thủ tục cấp tín dụng, tăng cường áp dụng chuyển đổi số vào quy trình cấp tín dụng, tạo điều kiện thuận lợi cho người dân và doanh nghiệp tiếp cận vốn tín dụng. |
Giữ vững ổn định vĩ mô, làm mới các động lực tăng trưởng
Kết luận phiên họp, Thủ tướng Chính phủ yêu cầu các bộ, ngành và địa phương quán triệt, thực hiện nghiêm túc Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng, đặc biệt là Chương trình hành động thực hiện Nghị quyết và các nghị quyết chuyên đề của Bộ Chính trị. Thủ tướng nhấn mạnh kiên định mục tiêu giữ vững ổn định KTVM, kiểm soát lạm phát, bảo đảm các cân đối lớn của nền kinh tế và thúc đẩy tăng trưởng từ 10% trở lên.
Để thực hiện mục tiêu đó, Thủ tướng yêu cầu cần sớm đánh giá tác động của xung đột tại Trung Đông tới nước ta; xây dựng các kịch bản, giải pháp ứng phó kịp thời, hiệu quả. Cùng với đó, tiếp tục điều hành đồng bộ, hiệu quả các chính sách vĩ mô, trong đó chính sách tiền tệ và chính sách tài khóa phải được phối hợp chặt chẽ. Cụ thể về chính sách tiền tệ, công bố công khai hạn mức tăng trưởng tín dụng và điều chỉnh linh hoạt, kịp thời, phù hợp tình hình thực tiễn; điều hành lãi suất, tỷ giá, tín dụng linh hoạt, hài hòa, hợp lý; tăng cường các giải pháp hướng dòng vốn tín dụng vào sản xuất kinh doanh, các lĩnh vực ưu tiên, các động lực tăng trưởng, gắn với kiểm soát tín dụng đối với những lĩnh vực tiềm ẩn rủi ro.
Cùng với đó, chính sách tài khóa tiếp tục được triển khai theo hướng mở rộng hợp lý, có trọng tâm, trọng điểm. Bộ Tài chính chủ trì nghiên cứu các giải pháp phát hành trái phiếu Chính phủ, trái phiếu công trình và hướng dẫn các địa phương phát hành trái phiếu chính quyền địa phương để huy động nguồn lực cho đầu tư phát triển. Đồng thời, cần đẩy mạnh các giải pháp nhằm phát triển mạnh mẽ, hiệu quả và bền vững thị trường vốn, đặc biệt là thị trường chứng khoán và thị trường trái phiếu doanh nghiệp; thúc đẩy Trung tâm tài chính quốc tế đi vào hoạt động và thu hút các nhà đầu tư có chất lượng.
Thủ tướng cũng yêu cầu tăng cường công tác quản lý thị trường và điều hành giá cả, thực hiện nghiêm các quy định về kê khai và niêm yết giá, xử lý nghiêm các hành vi găm hàng, tăng giá bất hợp lý; đồng thời đẩy mạnh đấu tranh chống buôn lậu, gian lận thương mại, hàng giả và vi phạm quyền sở hữu trí tuệ. Bộ Công Thương bảo đảm cung ứng đủ điện, xăng dầu, hàng hóa thiết yếu, nguyên liệu đầu vào cho sản xuất kinh doanh và đời sống.
Thủ tướng nhấn mạnh yêu cầu làm mới các động lực tăng trưởng truyền thống và thúc đẩy mạnh mẽ các động lực tăng trưởng mới. Theo đó, quyết liệt thúc đẩy phân bổ và giải ngân vốn đầu tư công ngay từ đầu năm, phấn đấu giải ngân toàn bộ kế hoạch vốn đầu tư công năm 2026. Đồng thời, cần đẩy mạnh xúc tiến thương mại, đa dạng hóa thị trường xuất khẩu và khẩn trương đàm phán, ký kết các hiệp định thương mại tự do mới; triển khai các chương trình kích cầu tiêu dùng trong nước, phấn đấu đưa tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng tăng khoảng 13-15%.
Đẩy mạnh triển khai Nghị quyết số 57, các nhiệm vụ phát triển kinh tế số và xã hội số, tăng cường ứng dụng trí tuệ nhân tạo, phát triển hệ thống cơ sở dữ liệu và trung tâm dữ liệu, mở rộng phủ sóng 5G trên phạm vi cả nước; đồng thời thúc đẩy chuyển đổi xanh, phát triển kinh tế tuần hoàn và giảm phát thải carbon; triển khai lộ trình sản xuất, phối trộn, sử dụng nhiên liệu sinh học hợp lý, hiệu quả, tạo đồng thuận xã hội.
Thủ tướng cũng nhấn mạnh yêu cầu tiếp tục hoàn thiện thể chế, pháp luật; đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính; tháo gỡ khó khăn cho sản xuất kinh doanh và huy động, sử dụng hiệu quả các nguồn lực cho phát triển. Các bộ, ngành và địa phương cần khẩn trương xử lý dứt điểm các dự án tồn đọng, kéo dài; tăng cường phòng, chống tham nhũng, lãng phí và tiêu cực.
Cùng với đó, tiếp tục hoàn thiện các quy định về tổ chức bộ máy hành chính và vận hành hiệu quả, thông suốt mô hình chính quyền địa phương hai cấp; chú trọng phát triển các lĩnh vực văn hóa, xã hội và thực hiện tốt các chính sách an sinh xã hội; đồng thời tiếp tục củng cố quốc phòng, an ninh và đẩy mạnh hoạt động đối ngoại, hội nhập quốc tế, tạo môi trường ổn định và thuận lợi cho phát triển kinh tế - xã hội.
| CHỦ ĐỘNG XÂY DỰNG KỊCH BẢN ỨNG PHÓ VỚI CÁC BIẾN ĐỘNG MỚI CỦA THẾ GIỚI Đánh giá tình hình và các kịch bản ứng phó với những diễn biến mới trên thế giới, Thủ tướng Phạm Minh Chính yêu cầu các bộ, ngành theo dõi sát tình hình quốc tế, chủ động đánh giá tác động và chuẩn bị các phương án ứng phó kịp thời, hiệu quả. Theo Thủ tướng, những diễn biến xung đột phức tạp tại Trung Đông và một số khu vực khác có thể tác động tới Việt Nam trên nhiều phương diện như ổn định KTVM, lạm phát, tăng trưởng, an ninh năng lượng, chi phí logistics và chuỗi cung ứng, cũng như các vấn đề liên quan đến công dân Việt Nam ở nước ngoài, quốc phòng, an ninh và đối ngoại. Vì vậy, các cơ quan cần thường xuyên cập nhật tình hình, báo cáo hằng ngày để kịp thời xử lý các vấn đề phát sinh. Thủ tướng nhấn mạnh yêu cầu giữ vững nguyên tắc điều hành là bình tĩnh, kiên trì và kiên định các mục tiêu lớn; không hoang mang, lo lắng nhưng cũng không chủ quan, lơ là. Trên cơ sở bám sát diễn biến thực tế, các bộ, ngành phải chủ động, linh hoạt và kịp thời trong việc đề xuất giải pháp. Về các giải pháp trước mắt, tiếp tục điều hành chính sách tiền tệ chủ động, linh hoạt, phù hợp với tình hình; đồng thời thực hiện chính sách tài khóa mở rộng có trọng tâm, trọng điểm, bảo đảm hai chính sách phối hợp chặt chẽ, hỗ trợ lẫn nhau. Cùng với đó, bảo đảm an ninh năng lượng, cung ứng đủ năng lượng cho sản xuất, kinh doanh và sinh hoạt; nghiên cứu, triển khai các biện pháp bình ổn giá xăng, dầu theo quy định; kiểm soát tốt giá cả, thị trường, chống buôn lậu, không để xảy ra tình trạng găm hàng, đội giá, lũng đoạn thị trường. Bộ Tài chính xây dựng kịch bản điều hành kinh tế - xã hội phù hợp với các phương án khác nhau, cả ngắn hạn và dài hạn; đồng thời trình ngay Nghị quyết của Chính phủ sửa đổi thuế suất nhập khẩu ưu đãi để góp phần đa dạng hóa nguồn cung, thị trường, sản phẩm, chuỗi cung ứng, góp phần chủ động ứng phó với các biến động từ bên ngoài. |