Trong nền kinh tế số, nhiều mô hình kinh doanh mới sẽ ra đời, tồn tại song song để cạnh tranh, hỗ trợ hoặc thậm chí xóa sổ những mô hình kinh doanh truyền thống, dựa trên những ưu thế về chi phí, hiệu quả, hiệu lực và trải nghiệm khách hàng vượt trội nhờ ứng dụng công nghệ thông tin (CNTT).
Một trong số đó là các ngân hàng số (NHS) với phương thức cung cấp các dịch vụ NH chi phí rẻ và thời gian ngắn, cạnh tranh sòng phẳng với các NH truyền thống. Đó cũng là động lực thúc đẩy đổi mới trong toàn bộ hệ thống tài chính.
Xu thế tất yếu của NHS
Một số quốc gia đã luật hóa khái niệm NHS. Có thể định nghĩa một cách ngắn gọn: NHS là tổ chức được cấp phép cung cấp các sản phẩm, dịch vụ NH như nhận tiền gửi, cho vay, đầu tư thông qua các nền tảng số. Điểm khác biệt quan trọng nhất giữa NHS và NH truyền thống là cùng các sản phẩm, dịch vụ tài chính đó, NH truyền thống thực hiện cung cấp thông qua các kênh truyền thống như các đại lý, tư vấn, giao dịch viên hay tổng đài, còn NHS thực hiện hoàn toàn trên nền tảng số.
NHS có 4 đặc điểm nổi bật: (1) Cấu trúc số khi mọi hoạt động chính của NHS được thực hiện trên các nền tảng số; (2) Vận hành trên nền tảng thông tin với dữ liệu là nguồn lực đầu vào quan trọng nhất; (3) NH chủ động đưa ra các giải pháp về tài chính cho khách hàng dựa trên tình hình tài chính của khách hàng, nhờ công nghệ internet vạn vật (Internet of things), dữ liệu lớn (Big data) hay trí tuệ nhân tạo (AI); (4) Khách hàng là trung tâm khi biến NHS trở thành phần không thể thiếu trong cuộc sống thường nhật của khách hàng.
NHS có vai trò mang dịch vụ tài chính tới những khu vực khách hàng không đủ điều kiện hoặc không có khả năng tiếp cận với các NH truyền thống, khi khoảng cách địa lý đã bị xóa bỏ và với việc mạng internet hầu như đã phủ sóng khắp nơi. NHS thúc đẩy sự phát triển của ngành NH trước sự phát triển vượt bậc của công nghệ và sự xuất hiện đầy thách thức của các công ty fintech.
Kinh tế số đã được Đảng ta nhận thức là vấn đề mang tính cốt lõi, đem đến cả cơ hội và thách thức cho phát triển kinh tế, đã quyết tâm đưa kinh tế số Việt Nam trở thành động lực tăng trưởng. NHS có thể được hiểu là sự giao thoa của fintech và NH.
NH và Fintech tương lai sẽ không còn là đối thủ mà là đối tác khi chuyển sang NH số.
Khi đứng trên quan điểm vận hành, NHS có thể coi là fintech cung cấp các sản phẩm NH. Còn đứng trên quan điểm sản phẩm, NHS hoạt động trên nền tảng số. Do đó, NHS có thể là hệ quả của sự mở rộng của một fintech hay một NH đang hoạt động, hoặc cũng có thể xuất hiện độc lập.
NHS bổ sung các sản phẩm, dịch vụ tài chính của fintech
NHS có thể phát triển lên từ các NH truyền thống đang thống trị ngành NH toàn cầu với khối tài sản khổng lồ và nền tảng khách hàng rộng lớn. Còn mô hình NHS xuất phát từ fintech được thành lập từ sự mở rộng của các fintech, hay nói cách khác các fintech được phép cung cấp các dịch vụ, sản phẩm NH.
Ở hầu hết quốc gia, các fintech xuất hiện đầu tiên ở lĩnh vực tài chính như thanh toán, chuyển tiền, dịch vụ ví điện tử… Nhưng khi càng có nhiều fintech xuất hiện, các fintech buộc phải chuyển hướng kinh doanh sang những lĩnh vực khác có tiềm năng hơn, là cung ứng dịch vụ NH, chủ yếu cho các đối tượng khó tiếp cận với các dịch vụ NH truyền thống.
Các NHS được xây dựng bởi các fintech có lợi thế về công nghệ và đội ngũ nhân viên trình độ cao, có kinh nghiệm trong vận hành các dịch vụ tài chính trên nền tảng số. Trên môi trường số, công ty fintech có thể phát triển những sản phẩm mới trên nền tảng công nghệ sẵn có không tốn quá nhiều chi phí.
Các công ty fintech còn có ưu thế hơn ở khả năng bảo mật thông tin khách hàng, sức kháng cự tốt hơn đối với các cuộc tấn công mạng, khiến niềm tin vào tính an toàn của nó trong mắt khách hàng được nâng cao.
Điểm khác biệt nhất của NHS xuất phát từ fintech, là việc hoạt động trong hệ sinh thái công nghệ do các fintech thiết lập. Đây chính là bằng chứng về hiệu quả của hiệu ứng mạng lưới trong kinh tế số. Các fintech không hoạt động đơn lẻ hay giới hạn trong vài sản phẩm nhất định, mà luôn tìm cách tăng độ bao phủ tới nhiều sản phẩm dịch vụ nhất.
Thí dụ, ví Momo cung cấp các giải pháp chuyển tiền, thanh toán hàng hóa, dịch vụ, nạp thẻ điện thoại, xổ số, quyên góp từ thiện… Dịch vụ NH được tích hợp sẽ trở thành một phần của hệ sinh thái, hiện diện trong việc tăng cường bán chéo sản phẩm giữa các cấu phần của hệ sinh thái, đem lại sự tiện lợi chung cho khách hàng khi sử dụng một mạng lưới ứng dụng trên cùng nền tảng duy nhất.
NHS sẽ đem lại giải pháp bổ sung cho các dịch vụ tài chính fintech đang cung cấp, nhằm hoàn thiện chuỗi cung ứng các sản phẩm, dịch vụ tài chính, NH từ đầu tới cuối cho khách hàng.
Cần khung khổ pháp lý cho hoạt động NHS
Để phát triển mô hình NHS ở Việt Nam, rất cần một khung khổ pháp lý làm cơ sở pháp lý cho hoạt động NHS. Đó có thể là việc cấp giấy phép hoạt động NHS vào cơ chế thử nghiệm sandbox để có những kết quả bước đầu phục vụ triển khai trong thực tế.
Nghiên cứu sửa đổi, bổ sung Luật NHNN và Luật Các TCTD quy định rõ các hoạt động NH trên không gian mạng thuộc phạm vi quản lý của NHNN, những dịch vụ các TCTD được phép thực hiện trong từng thời kỳ, và cơ chế giám sát đảm bảo an toàn hệ thống với những giao dịch trên nền tảng số.
Sửa đổi, bổ sung một số điều, khoản quy định về hoạt động cho vay bằng phương tiện điện tử, để tạo tiền đề cho các hoạt động cho vay hoàn toàn trên nền tảng số và các thủ tục pháp lý liên quan. Ban hành quy định về bảo vệ dữ liệu cá nhân, tạo điều kiện cho các cơ quan quản lý nhà nước giám sát việc thực hiện truy cập, xử lý và lưu trữ thông tin cá nhân đối với hoạt động của NHS.
Bên cạnh đó, sớm xây dựng được quy tắc chia sẻ dữ liệu khách hàng để xác định được những dữ liệu có thể chia sẻ, dữ liệu không thể chia sẻ và những dữ liệu cần sự đồng ý của khách hàng để chia sẻ, hướng tới NH mở (Open Banking) trong dài hạn.
Đẩy nhanh hoàn thiện cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, đồng thời ban hành cơ chế cho các NH, tổ chức, doanh nghiệp chia sẻ, tiếp cận dữ liệu, phát triển hệ sinh thái người dùng.
Từ đó làm cơ sở phát triển định danh điện tử đối với công dân, tiến tới định danh trực tuyến theo nguyên tắc phân quyền truy cập theo chức năng quản lý nhà nước, để từng bước số hóa giao dịch điện tử của người dân, góp phần xây dựng cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư toàn diện nhất.
Mô hình NHS khá khả thi đối với các quốc gia đang phát triển như Việt Nam, từ việc mở rộng hoạt động của fintech sang lĩnh vực NH và thành lập NHS (neo-bank) nằm trong hệ sinh thái công nghệ của mình.
Mô hình NHS khá khả thi đối với các quốc gia đang phát triển như Việt Nam, từ việc mở rộng hoạt động của fintech sang lĩnh vực NH và thành lập NHS (neo-bank) nằm trong hệ sinh thái công nghệ của mình.
Sự phát triển gần đây trong lĩnh vực CNTT đã trao quyền cho khách hàng và dẫn đến sự thay đổi cơ bản trong hành vi của khách hàng được thúc đẩy bởi những cư dân số (Palfrey & Gasser, 2016), gây ảnh hưởng đến các mô hình kinh doanh hiện có và dẫn đến những kỳ vọng khác nhau của các nhà cung cấp dịch vụ tài chính.
Bình luận của bạn đã được gửi và sẽ hiển thị sau khi được duyệt bởi ban biên tập.
Ban biên tập giữ quyền biên tập nội dung bình luận để phù hợp với qui định nội dung của Báo.
Trong một thế giới mà trí tuệ nhân tạo (AI) có thể viết văn hay hơn nhiều người, vẽ tranh đẹp hơn họa sĩ nghiệp dư, thậm chí tư vấn tình cảm như chuyên gia tâm lý, con người sẽ định vị mình ở đâu? Nếu mọi thứ đều có thể giao phó cho AI, thì giá trị của con người là gì?
Ngày 19/2/2026 (giờ địa phương), tại Washington D.C., Tổng Bí thư Tô Lâm đã tham dự phiên khai mạc Hội đồng Hòa bình về Gaza theo lời mời của Tổng thống Hoa Kỳ D. Trump. Trong dòng chảy dày đặc của ngoại giao quốc tế, sự kiện ấy là một dấu mốc cho thấy Việt Nam đang bước vào "bàn xử lý" các vấn đề toàn cầu với tư thế chủ động và có trách nhiệm.
Năm 2045 - dấu mốc kỷ niệm 100 năm thành lập nước - đã được xác định là thời điểm Việt Nam phấn đấu trở thành nước phát triển, thu nhập cao. Đây không chỉ là một mục tiêu kinh tế mang tính định lượng, mà là một lựa chọn chiến lược về mô hình phát triển, về chất lượng tăng trưởng và về tầm vóc quản trị quốc gia trong kỷ nguyên mới.
Thành công của Đại hội Đảng lần thứ XIV mở ra năm Bính Ngọ bình an, thịnh vượng với kế hoạch phát triển đầy khát vọng, hướng tới tăng trưởng GDP bình quân trên 10%/năm trong giai đoạn 2026 - 2030. Nền kinh tế chuyển mình từ mô hình truyền thống sang khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, lấy chuyển đổi số - xanh làm động lực cốt lõi, năng suất nhân tố tổng hợp TFP đóng góp trên 57% tăng trưởng, như “ngựa phi nước đại” vươn tới tương lai rạng ngời.
Trong bối cảnh kinh tế toàn cầu tiếp tục đối mặt với nhiều biến động, từ xung đột địa chính trị, lạm phát kéo dài đến xu hướng tái cấu trúc chuỗi cung ứng, Việt Nam vẫn nổi lên là điểm đến hấp dẫn của dòng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI).
OpenAI và SpaceX dự định IPO với quy mô nghìn tỉ USD. Nếu xảy ra, đó không chỉ là những thương vụ lịch sử mà có thể tạo hiệu ứng lan tỏa tới hệ sinh thái công nghệ toàn cầu, gồm cả Việt Nam.
Năm 2045 - dấu mốc kỷ niệm 100 năm thành lập nước - đã được xác định là thời điểm Việt Nam phấn đấu trở thành nước phát triển, thu nhập cao. Đây không chỉ là một mục tiêu kinh tế mang tính định lượng, mà là một lựa chọn chiến lược về mô hình phát triển, về chất lượng tăng trưởng và về tầm vóc quản trị quốc gia trong kỷ nguyên mới.
Sau gần ba năm vận động trong trạng thái “phòng thủ chủ động” do hiệu ứng của ngân hàng SCB và thị trường trái phiếu doanh nghiệp, ngành ngân hàng Việt Nam đang bước tới điểm ngoặt quan trọng. Từ sáp nhập, đổi tên đến tăng vốn và chuyển sàn, bức tranh ngân hàng Việt Nam đang được vẽ lại, mở ra cơ hội mới nhưng cũng đặt ra áp lực không nhỏ.
Trong một thế giới mà trí tuệ nhân tạo (AI) có thể viết văn hay hơn nhiều người, vẽ tranh đẹp hơn họa sĩ nghiệp dư, thậm chí tư vấn tình cảm như chuyên gia tâm lý, con người sẽ định vị mình ở đâu? Nếu mọi thứ đều có thể giao phó cho AI, thì giá trị của con người là gì?
Thành công của Đại hội Đảng lần thứ XIV mở ra năm Bính Ngọ bình an, thịnh vượng với kế hoạch phát triển đầy khát vọng, hướng tới tăng trưởng GDP bình quân trên 10%/năm trong giai đoạn 2026 - 2030. Nền kinh tế chuyển mình từ mô hình truyền thống sang khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, lấy chuyển đổi số - xanh làm động lực cốt lõi, năng suất nhân tố tổng hợp TFP đóng góp trên 57% tăng trưởng, như “ngựa phi nước đại” vươn tới tương lai rạng ngời.
Trong bối cảnh kinh tế toàn cầu tiếp tục đối mặt với nhiều biến động, từ xung đột địa chính trị, lạm phát kéo dài đến xu hướng tái cấu trúc chuỗi cung ứng, Việt Nam vẫn nổi lên là điểm đến hấp dẫn của dòng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI).
(KTSG Online) - Ngân hàng không được dùng công nghệ trí tuệ nhân tạo (AI) để khai thác điểm yếu của khách hàng, phát sinh do vấn đề tuổi tác, khuyết tật, hoặc tình trạng kinh tế, nhằm phục vụ việc chào mời sử dụng sản phẩm, dịch vụ tài chính rủi ro cao hoặc không phù hợp.
Ngày 19/2/2026 (giờ địa phương), tại Washington D.C., Tổng Bí thư Tô Lâm đã tham dự phiên khai mạc Hội đồng Hòa bình về Gaza theo lời mời của Tổng thống Hoa Kỳ D. Trump. Trong dòng chảy dày đặc của ngoại giao quốc tế, sự kiện ấy là một dấu mốc cho thấy Việt Nam đang bước vào "bàn xử lý" các vấn đề toàn cầu với tư thế chủ động và có trách nhiệm.
OpenAI và SpaceX dự định IPO với quy mô nghìn tỉ USD. Nếu xảy ra, đó không chỉ là những thương vụ lịch sử mà có thể tạo hiệu ứng lan tỏa tới hệ sinh thái công nghệ toàn cầu, gồm cả Việt Nam.
Các cơ quan Nhà nước thực hiện "5 thông" đối với doanh nghiệp; đồng thời doanh nghiệp thực hiện "5 tiên phong" để kinh tế tư nhân thực sự trở thành động lực quan trọng nhất của nền kinh tế.
AI (trí tuệ nhân tạo) đang âm thầm “ăn Tết” cùng ngân hàng Việt, từ những “chiếc bao” lì xì điện tử, gợi ý chi tiêu du Xuân đến việc bảo vệ từng giao dịch. Công nghệ trí tuệ nhân tạo đang trở thành người bạn vô hình, giúp chi tiêu Tết của mỗi gia đình thêm an toàn, tiện lợi và ấm áp.
Việt Nam đang bước vào giai đoạn bản lề của thị trường tài sản số, khi hàng loạt văn bản pháp lý mới bắt đầu hình thành khung khổ quản lý tương đối đầy đủ. Tuy nhiên, song hành với cơ hội hợp pháp hóa và thu hút dòng vốn, rủi ro mất an toàn an ninh mạng đang nổi lên như một thách thức lớn, đặc biệt với cá nhân và doanh nghiệp chưa kịp trang bị năng lực bảo vệ tài sản số.
Lãi suất cho vay qua đêm trên thị trường liên ngân hàng tuần qua có lúc vọt lên 21% trước khi hạ nhiệt về 10% vào phiên cuối tuần. Dự báo, mất cân đối nguồn vốn trong hệ thống ngân hàng sẽ còn kéo dài hết quý I/2026.
Giữa những biến động mạnh của kinh tế toàn cầu và cuộc cạnh tranh quyết liệt trong thu hút dòng vốn, việc xây dựng Trung tâm tài chính quốc tế tại Việt Nam không chỉ mang tính biểu tượng, mà còn là bước đi chiến lược nhằm đặt nền móng cho tăng trưởng bền vững và hội nhập sâu rộng. Quan trọng hơn, tầm nhìn này không chỉ hướng tới mục tiêu kinh tế mà còn gửi đi thông điệp về vai trò của Việt Nam trên bản đồ tài chính toàn cầu.
Bài viết này cố gắng đưa ra một bức tranh cụ thể từ các số liệu về tài khoản quốc gia với hy vọng phần nào giúp các nhà hoạch định chính sách trong điều hành nền kinh tế.
Khi nói đến AI, thói quen, thái độ và ý tưởng của thế hệ Z là điềm báo trước về tương lai của công việc - và cảm nhận của chúng ta. Một cuộc khảo sát của HBR gần 2.500 người trưởng thành ở Mỹ trong độ tuổi từ 18 đến 28 đã tiết lộ một số phát hiện đáng ngạc nhiên.
Nhằm triển khai thực hiện Nghị quyết số 05/2025/NQ-CP của Chính phủ về việc thí điểm thị trường tài sản mã hóa tại Việt Nam, Bộ Tài chính đã ban hành Quyết định số 96/QĐ-BTC ngày 20/1/2026, công bố các thủ tục hành chính mới trong lĩnh vực tài sản mã hóa thuộc phạm vi chức năng quản lý của Bộ.
Với việc Luật Công nghiệp công nghệ số chính thức có hiệu lực từ 1/1/2026 và triển khai Nghị quyết số 05/2025/NQ-CP về thí điểm thị trường tài sản mã hóa, Việt Nam đã chính thức pháp lý hóa loại hình tài sản mới này. Đây là bước đi chiến lược không chỉ giúp quản lý dòng vốn khổng lồ, phòng chống rửa tiền mà còn hiện thực hóa mục tiêu đưa thể chế bắt kịp thực tế kinh tế, tạo đà cho một thị trường tài chính số minh bạch và bứt phá.
![[Infographic] 8 trường hợp nhận tiền vào tài khoản cá nhân phải nộp thuế](https://vkts.1cdn.vn/thumbs/540x360/2026/01/28/thoibaonganhang.vn-stores-news_dataimages-2026-012026-26-08-_noi-dung-doan-van-ban-cua-ban20260126083605.jpg "[Infographic] 8 trường hợp nhận tiền vào tài khoản cá nhân phải nộp thuế")
