Trong nền kinh tế số, nhiều mô hình kinh doanh mới sẽ ra đời, tồn tại song song để cạnh tranh, hỗ trợ hoặc thậm chí xóa sổ những mô hình kinh doanh truyền thống, dựa trên những ưu thế về chi phí, hiệu quả, hiệu lực và trải nghiệm khách hàng vượt trội nhờ ứng dụng công nghệ thông tin (CNTT).
Một trong số đó là các ngân hàng số (NHS) với phương thức cung cấp các dịch vụ NH chi phí rẻ và thời gian ngắn, cạnh tranh sòng phẳng với các NH truyền thống. Đó cũng là động lực thúc đẩy đổi mới trong toàn bộ hệ thống tài chính.
Xu thế tất yếu của NHS
Một số quốc gia đã luật hóa khái niệm NHS. Có thể định nghĩa một cách ngắn gọn: NHS là tổ chức được cấp phép cung cấp các sản phẩm, dịch vụ NH như nhận tiền gửi, cho vay, đầu tư thông qua các nền tảng số. Điểm khác biệt quan trọng nhất giữa NHS và NH truyền thống là cùng các sản phẩm, dịch vụ tài chính đó, NH truyền thống thực hiện cung cấp thông qua các kênh truyền thống như các đại lý, tư vấn, giao dịch viên hay tổng đài, còn NHS thực hiện hoàn toàn trên nền tảng số.
NHS có 4 đặc điểm nổi bật: (1) Cấu trúc số khi mọi hoạt động chính của NHS được thực hiện trên các nền tảng số; (2) Vận hành trên nền tảng thông tin với dữ liệu là nguồn lực đầu vào quan trọng nhất; (3) NH chủ động đưa ra các giải pháp về tài chính cho khách hàng dựa trên tình hình tài chính của khách hàng, nhờ công nghệ internet vạn vật (Internet of things), dữ liệu lớn (Big data) hay trí tuệ nhân tạo (AI); (4) Khách hàng là trung tâm khi biến NHS trở thành phần không thể thiếu trong cuộc sống thường nhật của khách hàng.
NHS có vai trò mang dịch vụ tài chính tới những khu vực khách hàng không đủ điều kiện hoặc không có khả năng tiếp cận với các NH truyền thống, khi khoảng cách địa lý đã bị xóa bỏ và với việc mạng internet hầu như đã phủ sóng khắp nơi. NHS thúc đẩy sự phát triển của ngành NH trước sự phát triển vượt bậc của công nghệ và sự xuất hiện đầy thách thức của các công ty fintech.
Kinh tế số đã được Đảng ta nhận thức là vấn đề mang tính cốt lõi, đem đến cả cơ hội và thách thức cho phát triển kinh tế, đã quyết tâm đưa kinh tế số Việt Nam trở thành động lực tăng trưởng. NHS có thể được hiểu là sự giao thoa của fintech và NH.
NH và Fintech tương lai sẽ không còn là đối thủ mà là đối tác khi chuyển sang NH số.
Khi đứng trên quan điểm vận hành, NHS có thể coi là fintech cung cấp các sản phẩm NH. Còn đứng trên quan điểm sản phẩm, NHS hoạt động trên nền tảng số. Do đó, NHS có thể là hệ quả của sự mở rộng của một fintech hay một NH đang hoạt động, hoặc cũng có thể xuất hiện độc lập.
NHS bổ sung các sản phẩm, dịch vụ tài chính của fintech
NHS có thể phát triển lên từ các NH truyền thống đang thống trị ngành NH toàn cầu với khối tài sản khổng lồ và nền tảng khách hàng rộng lớn. Còn mô hình NHS xuất phát từ fintech được thành lập từ sự mở rộng của các fintech, hay nói cách khác các fintech được phép cung cấp các dịch vụ, sản phẩm NH.
Ở hầu hết quốc gia, các fintech xuất hiện đầu tiên ở lĩnh vực tài chính như thanh toán, chuyển tiền, dịch vụ ví điện tử… Nhưng khi càng có nhiều fintech xuất hiện, các fintech buộc phải chuyển hướng kinh doanh sang những lĩnh vực khác có tiềm năng hơn, là cung ứng dịch vụ NH, chủ yếu cho các đối tượng khó tiếp cận với các dịch vụ NH truyền thống.
Các NHS được xây dựng bởi các fintech có lợi thế về công nghệ và đội ngũ nhân viên trình độ cao, có kinh nghiệm trong vận hành các dịch vụ tài chính trên nền tảng số. Trên môi trường số, công ty fintech có thể phát triển những sản phẩm mới trên nền tảng công nghệ sẵn có không tốn quá nhiều chi phí.
Các công ty fintech còn có ưu thế hơn ở khả năng bảo mật thông tin khách hàng, sức kháng cự tốt hơn đối với các cuộc tấn công mạng, khiến niềm tin vào tính an toàn của nó trong mắt khách hàng được nâng cao.
Điểm khác biệt nhất của NHS xuất phát từ fintech, là việc hoạt động trong hệ sinh thái công nghệ do các fintech thiết lập. Đây chính là bằng chứng về hiệu quả của hiệu ứng mạng lưới trong kinh tế số. Các fintech không hoạt động đơn lẻ hay giới hạn trong vài sản phẩm nhất định, mà luôn tìm cách tăng độ bao phủ tới nhiều sản phẩm dịch vụ nhất.
Thí dụ, ví Momo cung cấp các giải pháp chuyển tiền, thanh toán hàng hóa, dịch vụ, nạp thẻ điện thoại, xổ số, quyên góp từ thiện… Dịch vụ NH được tích hợp sẽ trở thành một phần của hệ sinh thái, hiện diện trong việc tăng cường bán chéo sản phẩm giữa các cấu phần của hệ sinh thái, đem lại sự tiện lợi chung cho khách hàng khi sử dụng một mạng lưới ứng dụng trên cùng nền tảng duy nhất.
NHS sẽ đem lại giải pháp bổ sung cho các dịch vụ tài chính fintech đang cung cấp, nhằm hoàn thiện chuỗi cung ứng các sản phẩm, dịch vụ tài chính, NH từ đầu tới cuối cho khách hàng.
Cần khung khổ pháp lý cho hoạt động NHS
Để phát triển mô hình NHS ở Việt Nam, rất cần một khung khổ pháp lý làm cơ sở pháp lý cho hoạt động NHS. Đó có thể là việc cấp giấy phép hoạt động NHS vào cơ chế thử nghiệm sandbox để có những kết quả bước đầu phục vụ triển khai trong thực tế.
Nghiên cứu sửa đổi, bổ sung Luật NHNN và Luật Các TCTD quy định rõ các hoạt động NH trên không gian mạng thuộc phạm vi quản lý của NHNN, những dịch vụ các TCTD được phép thực hiện trong từng thời kỳ, và cơ chế giám sát đảm bảo an toàn hệ thống với những giao dịch trên nền tảng số.
Sửa đổi, bổ sung một số điều, khoản quy định về hoạt động cho vay bằng phương tiện điện tử, để tạo tiền đề cho các hoạt động cho vay hoàn toàn trên nền tảng số và các thủ tục pháp lý liên quan. Ban hành quy định về bảo vệ dữ liệu cá nhân, tạo điều kiện cho các cơ quan quản lý nhà nước giám sát việc thực hiện truy cập, xử lý và lưu trữ thông tin cá nhân đối với hoạt động của NHS.
Bên cạnh đó, sớm xây dựng được quy tắc chia sẻ dữ liệu khách hàng để xác định được những dữ liệu có thể chia sẻ, dữ liệu không thể chia sẻ và những dữ liệu cần sự đồng ý của khách hàng để chia sẻ, hướng tới NH mở (Open Banking) trong dài hạn.
Đẩy nhanh hoàn thiện cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, đồng thời ban hành cơ chế cho các NH, tổ chức, doanh nghiệp chia sẻ, tiếp cận dữ liệu, phát triển hệ sinh thái người dùng.
Từ đó làm cơ sở phát triển định danh điện tử đối với công dân, tiến tới định danh trực tuyến theo nguyên tắc phân quyền truy cập theo chức năng quản lý nhà nước, để từng bước số hóa giao dịch điện tử của người dân, góp phần xây dựng cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư toàn diện nhất.
Mô hình NHS khá khả thi đối với các quốc gia đang phát triển như Việt Nam, từ việc mở rộng hoạt động của fintech sang lĩnh vực NH và thành lập NHS (neo-bank) nằm trong hệ sinh thái công nghệ của mình.
Mô hình NHS khá khả thi đối với các quốc gia đang phát triển như Việt Nam, từ việc mở rộng hoạt động của fintech sang lĩnh vực NH và thành lập NHS (neo-bank) nằm trong hệ sinh thái công nghệ của mình.
Sự phát triển gần đây trong lĩnh vực CNTT đã trao quyền cho khách hàng và dẫn đến sự thay đổi cơ bản trong hành vi của khách hàng được thúc đẩy bởi những cư dân số (Palfrey & Gasser, 2016), gây ảnh hưởng đến các mô hình kinh doanh hiện có và dẫn đến những kỳ vọng khác nhau của các nhà cung cấp dịch vụ tài chính.
Bình luận của bạn đã được gửi và sẽ hiển thị sau khi được duyệt bởi ban biên tập.
Ban biên tập giữ quyền biên tập nội dung bình luận để phù hợp với qui định nội dung của Báo.
Một năm sau khi Mỹ áp thuế trên diện rộng, thương mại toàn cầu không suy giảm mà đang bước vào một quá trình tái cấu trúc sâu sắc. Chuỗi cung ứng dịch chuyển, các liên minh thương mại thay đổi, và chi phí cuối cùng đang dồn về phía doanh nghiệp cùng người tiêu dùng.
Trao đổi với đại biểu Quốc hội, Thủ tướng nêu rõ, tăng trưởng phải đi kèm với ổn định và kiểm soát được các cân đối lớn của nền kinh tế, không chấp nhận tăng trưởng nóng, tăng trưởng cao mà lại bất ổn vĩ mô.
Quốc hội Khóa XVI đã hoàn thành công tác nhân sự của Kỳ họp thứ nhất, ghi nhận cam kết của các vị lãnh đạo cấp cao khi phát biểu nhậm chức. Nhiều vị đại biểu Quốc hội cũng bày tỏ kỳ vọng nhiệm kỳ mới với cả cơ quan hành pháp và lập pháp.
Trí tuệ nhân tạo - AI được quảng bá như một yếu tố nhân rộng sức mạnh cho các tổ chức, nhưng nếu sử dụng không cẩn trọng, nó có thể làm xói mòn chính những khả năng tạo nên sức mạnh cạnh tranh của các tổ chức.
Với Nghị quyết 05/2025/NQ-TTg, cơ hội lớn nhất của Việt Nam không chỉ là bắt kịp các nước, mà là thiết kế một cơ chế quản lý phù hợp với thị trường 100 triệu dân và hàng triệu nhà đầu tư nhỏ lẻ đang chờ một thị trường minh bạch để tham gia.
Sáng nay, 6/4, Quốc hội bắt đầu Kỳ họp đầu tiên của nhiệm kỳ mới trong bối cảnh đặc biệt: cả nước đang dồn sức thực hiện mục tiêu tăng trưởng “2 con số” với yêu cầu cao hơn về tính thực chất, bền vững. Đây không chỉ là mục tiêu kinh tế, mà là mệnh lệnh chính trị gắn với khát vọng phát triển đất nước trong giai đoạn mới.
Trao đổi với đại biểu Quốc hội, Thủ tướng nêu rõ, tăng trưởng phải đi kèm với ổn định và kiểm soát được các cân đối lớn của nền kinh tế, không chấp nhận tăng trưởng nóng, tăng trưởng cao mà lại bất ổn vĩ mô.
Theo báo cáo mới được Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB) công bố ngày 10/4, kinh tế Việt Nam được dự báo tăng trưởng 7,2% trong năm 2026 và 7,0% trong năm 2027, bất chấp rủi ro bên ngoài gia tăng trong bối cảnh bất ổn toàn cầu.
Quốc hội Khóa XVI đã hoàn thành công tác nhân sự của Kỳ họp thứ nhất, ghi nhận cam kết của các vị lãnh đạo cấp cao khi phát biểu nhậm chức. Nhiều vị đại biểu Quốc hội cũng bày tỏ kỳ vọng nhiệm kỳ mới với cả cơ quan hành pháp và lập pháp.
Trí tuệ nhân tạo - AI được quảng bá như một yếu tố nhân rộng sức mạnh cho các tổ chức, nhưng nếu sử dụng không cẩn trọng, nó có thể làm xói mòn chính những khả năng tạo nên sức mạnh cạnh tranh của các tổ chức.
Một năm sau khi Mỹ áp thuế trên diện rộng, thương mại toàn cầu không suy giảm mà đang bước vào một quá trình tái cấu trúc sâu sắc. Chuỗi cung ứng dịch chuyển, các liên minh thương mại thay đổi, và chi phí cuối cùng đang dồn về phía doanh nghiệp cùng người tiêu dùng.
Đây là nội dung đáng chú ý tại Nghị quyết số 86/NQ-CP về Chiến lược quốc gia về khởi nghiệp sáng tạo do Chính phủ mới ban hành. Nghị quyết đánh dấu bước tiến quan trọng trong định hình mô hình tăng trưởng mới dựa trên khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo. Đây được xem là một trong những quyết sách mang tính chiến lược nhằm đưa Việt Nam trở thành quốc gia khởi nghiệp sáng tạo năng động trong khu vực và từng bước vươn tầm toàn cầu.
Sáng sớm nay, 8/4/2026 (vào lúc 3h theo giờ Hà Nội), FTSE Russell đã công bố kết quả rà soát giữa kỳ trong khuôn khổ kỳ đánh giá phân loại thị trường chứng khoán tháng 3/2026.
Với Nghị quyết 05/2025/NQ-TTg, cơ hội lớn nhất của Việt Nam không chỉ là bắt kịp các nước, mà là thiết kế một cơ chế quản lý phù hợp với thị trường 100 triệu dân và hàng triệu nhà đầu tư nhỏ lẻ đang chờ một thị trường minh bạch để tham gia.
Sáng nay, 6/4, Quốc hội bắt đầu Kỳ họp đầu tiên của nhiệm kỳ mới trong bối cảnh đặc biệt: cả nước đang dồn sức thực hiện mục tiêu tăng trưởng “2 con số” với yêu cầu cao hơn về tính thực chất, bền vững. Đây không chỉ là mục tiêu kinh tế, mà là mệnh lệnh chính trị gắn với khát vọng phát triển đất nước trong giai đoạn mới.
Căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông từ cuối tháng 2/2026 đã đẩy giá năng lượng toàn cầu tăng mạnh, tạo áp lực lớn lên lạm phát và chi phí sản xuất trong nước. Trong bối cảnh đó, việc điều hành xăng dầu và bảo đảm cung ứng điện đang trở thành “tuyến phòng thủ” quan trọng để Việt Nam ổn định kinh tế vĩ mô và kiểm soát mặt bằng giá.
TS. Võ Trí Thành, chuyên gia kinh tế cho rằng, phải điều hành tỷ giá và lãi suất linh hoạt, gắn với mục tiêu lạm phát. Trong đó, phải đảm bảo lãi suất không tăng quá mạnh, chỉ tăng trong mức độ mức độ kiểm soát được.
Ngày 2/4, Tổng Bí thư Tô Lâm ký ban hành Kết luận số 18-KL/TW Hội nghị lần thứ 2 Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV về Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội, tài chính quốc gia và vay, trả nợ công, đầu tư công trung hạn 5 năm 2026 - 2030 gắn với thực hiện mục tiêu phấn đấu tăng trưởng "2 con số".
Có thể thấy các chính sách gần đây của nhà điều hành dường như đang ưu tiên kiểm soát tỷ giá hơn là lãi suất. Đây có lẽ là lựa chọn hợp lý trong giai đoạn hiện nay, khi giữ được mặt trận tỷ giá đồng thời chấp nhận một mặt bằng lãi suất cao hơn đều có tác động kiềm chế lạm phát. Dù vậy, hệ quả không mong muốn là có thể ảnh hưởng đến tăng trưởng kinh tế năm nay.
Ngân hàng Nhà nước thông báo tỷ giá tính chéo của đồng Việt Nam so với một số ngoại tệ áp dụng tính thuế xuất khẩu và thuế nhập khẩu có hiệu lực kể từ ngày 2-8/4.
Nghị quyết Đại hội lần thứ XIV của Đảng đặt ra mục tiêu, phấn đấu đạt tốc độ tăng trưởng tổng sản phẩm trong nước (GDP) bình quân giai đoạn 2026 - 2030 từ 10%/năm trở lên, đưa thu nhập bình quân đầu người chạm mốc 8.500 USD vào năm 2030. Tuy nhiên, để chuyển hóa khát vọng thành hiện thực, nền kinh tế phải đối mặt với những biến số ngoại biên cực kỳ phức tạp.
Doanh nghiệp đã phải vật lộn với việc giữ cho dữ liệu sạch và chính xác trong nhiều thập kỷ. Nhưng trí tuệ nhân tạo có thể làm trầm trọng thêm các vấn đề do dữ liệu xấu gây ra.
AI có thể làm giảm chi phí của lao động trí óc và khiến tri thức trở nên dồi dào hơn, nhưng nó không làm mất đi vai trò kinh tế cốt lõi của các tài nguyên tự nhiên.
Bộ trưởng Bộ Tài chính đã ban hành Thông tư số 32/2026/TT-BTC hướng dẫn thực hiện chính sách thuế đối với các hoạt động giao dịch, chuyển nhượng và kinh doanh tài sản mã hóa, triển khai thí điểm thị trường tài sản mã hóa tại Việt Nam.
![[Infographic] Tỷ giá tính chéo để xác định trị giá tính thuế từ 2-8/4](https://vkts.1cdn.vn/thumbs/540x360/2026/04/03/thoibaonganhang.vn-stores-news_dataimages-2026-042026-02-09-_w1024q85fauto20260402094804.jpg "[Infographic] Tỷ giá tính chéo để xác định trị giá tính thuế từ 2-8/4")
