Lo ngại "bong bóng AI"? Lãnh đạo cần có câu trả lời

Nghiên cứu - Trao đổi - Ngày đăng : 16:52, 12/01/2026

Bằng cách giảm thiểu rủi ro trong cam kết, kiềm chế sự tràn lan công cụ và tập trung vào khả năng phục hồi cũng như lựa chọn nhà cung cấp, lãnh đạo CNTT sẽ được chuẩn bị tốt hơn khi xảy ra "bong bóng AI"  - khủng hoảng thị trường AI.
Nghiên cứu - Trao đổi

Lo ngại "bong bóng AI"? Lãnh đạo cần có câu trả lời

LTV {Ngày xuất bản}

Bằng cách giảm thiểu rủi ro trong cam kết, kiềm chế sự tràn lan công cụ và tập trung vào khả năng phục hồi cũng như lựa chọn nhà cung cấp, lãnh đạo CNTT sẽ được chuẩn bị tốt hơn khi xảy ra "bong bóng AI" - khủng hoảng thị trường AI.

Mặc dù hiện tại có nhiều “hoảng loạn” xung quanh AI, nhưng nhiều lãnh đạo lại không quá lo ngại về một bong bóng AI tiềm năng.

Bất chấp những ồn ào xung quan AI, một số lãnh đạo vẫn sẽ tiếp tục đầu tư vào công nghệ này để thúc đẩy đổi mới và cải thiện năng suất.

Những người này cho rằng bong bóng AI không phải là điều không thể xảy ra, nhưng họ tiếp cận việc áp dụng công nghệ này một cách thận trọng. Theo nhận xét, mức độ lo ngại phụ thuộc vào việc bạn đã tin tưởng đến mức nào.

Các lãnh đạo khác cho rằng bong bóng AI không có nghĩa là công nghệ này không có tương lai, mà chỉ đơn thuần là sự kỳ vọng quá cao va chạm với thực tế hoạt động. Họ cho rằng rủi ro thực sự không nằm ở việc đầu tư vào AI, mà là ở việc đặt cược vào các mô hình, nhà cung cấp hoặc nền tảng đơn chức năng chưa được chứng minh.

Trước những lo ngại về định giá công ty bị thổi phồng, các lãnh đạo CNTT khuyên đồng nghiệp nên đưa ra những quyết định kỷ luật và có thông tin đầy đủ hơn, đồng thời xem xét các hợp đồng ngắn hạn hơn để phòng ngừa rủi ro trong trường hợp công nghệ hoặc thị trường thay đổi. Họ cũng khuyên nên thắt chặt quản trị và thực hiện các dự án thử nghiệm nhỏ (PoC) trước khi bắt đầuới quy mô lớn.

Giảm thiểu rủi ro cho các dự án về AI

Về tương lai của ngành công nghiệp AI, không ít ý kiến cho rằng nhiều giải pháp AI chuyên biệt sẽ biến mất… trong một hoặc hai năm tới. Các hệ sinh thái nền tảng lớn hơn đang thực sự bắt đầu có một nền tảng AI vững chắc, và có thể tận dụng AI.

Một chiến lược mà các lãnh đạo đang sử dụng để phòng ngừa rủi ro bong bóng AI tiềm tàng mà không làm chậm tiến độ là tách biệt khả năng khỏi sự cường điệu. Nhiều lãnh đang tài trợ cho những trường hợp sử dụng AI có phạm vi hẹp, gắn liền với các chỉ số hoạt động như giảm thời gian chu kỳ, tỷ lệ lỗi và kiểm soát chi phí. Điều này hạn chế rủi ro nếu định giá hoặc khả năng tồn tại của nhà cung cấp thay đổi.

Một số lãnh đạo cũng đang coi AI như một sự thay đổi mô hình hoạt động hơn là một khoản đầu tư công nghệ, bao gồm quản trị, trách nhiệm giải trình và cấu trúc can thiệp của con người. Điều này ít bị tổn thương hơn trước bong bóng tiềm năng vì việc tạo ra giá trị được nhúng trong thiết kế quy trình làm việc, chứ không phải công cụ.

Tóm lại, không nên làm chậm quá trình ứng dụng AI, mà là giảm thiểu rủi ro về mặt cấu trúc.

Duy trì khả năng phục hồi là một chiến lược cốt lõi

Một chiến lược khác mà các CIO đang thực hiện là giữ vững quyền kiểm soát kiến trúc bằng cách ưu tiên quyền sở hữu dữ liệu, khả năng di chuyển mô hình và những tùy chọn rút lui khỏi nhà cung cấp. Mục tiêu là khả năng phục hồi. Nếu nhà cung cấp AI gặp sự cố hoặc giá cả sụp đổ, doanh nghiệp sẽ không mất quyền ra quyết định hoặc tính liên tục trong hoạt động.

Một quan điểm khác là tiếp cận một cách thận trọng và thực dụng đối với các khoản đầu tư vào AI, và không quan tâm đến việc theo đuổi công cụ tốt nhất hoặc là người đầu tiên ra mắt thị trường. Điều quan trọng là xây dựng năng lực tạo ra giá trị trong khi vẫn duy trì khả năng phục hồi.Tập trung vào các trường hợp sử dụng có giá trị cao đã được chứng minh, đồng thời cần đánh giá toàn bộ rủi ro với tất cả các khoản đầu tư công nghệ.

Hơn nữa, lãnh đạo không nên né tránh AI mà nên chủ động thiết kế để đảm bảo khả năng phục hồi. Điều này đặc biệt quan trọng đối với các công ty dịch vụ tài chính, nơi mà sự tin tưởng và ổn định quan trọng không kém gì sự đổi mới.

Vì vậy, cách tiếp cận an toàn là sử dụng AI khi nó rõ ràng giải quyết được vấn đề kinh doanh, cải thiện kết quả cho các thành viên và nâng cao hiệu quả hoạt động với sự tập trung có chủ đích vào việc củng cố các nền tảng sẽ tồn tại lâu dài hơn bất kỳ chu kỳ cường điệu nào. Điều này đòi hỏi dữ liệu sạch và được quản lý tốt, kiến trúc mô-đun và có khả năng tương tác, và những người hiểu cả công nghệ lẫn kinh doanh.

Mục tiêu không nên là chạy theo AI bằng mọi giá, mà là duy trì khả năng thích ứng, kỷ luật tài chính để có thể xoay chuyển tình thế.

Kiểm soát sự dư thừa công cụ

Nhiều doanh nghiệp đang phải vật lộn với sự dư thừa công cụ, và trong nền kinh tế bất ổn, CIO cần tập trung vào việc kiểm soát tình trạng quá tải công cụ và chi tiêu, tránh trùng lặp chức năng và tạo siêu dữ liệu xung quanh phần mềm sử dụng. Điều này đặc biệt đúng với các công cụ AI Khi bộ phận nào đó tìm kiếm công cụ AI, bộ phận CNTT sẽ đã kiểm duyệt và có thể đưa ra khuyến nghị.

Mua nhiều công cụ thiếu kiểm soát có thể tạo ra một kiến trúc phức tạp, và nếu bạn không chắc chắn rằng điều đó sẽ tạo ra nhiều giá trị, thì rủi ro khi một mắt xích trong chuỗi bị lỗi ở một quy trình quan trọng có lẽ không đáng.

Neo giữ rủi ro thấp bằng giá trị cao

Doanh nghiệp cần cân nhắc tiếp tục đầu tư vào các trường hợp sử dụng có giá trị cao trong năm 2026, chẳng hạn như khả năng quản lý kiến thức cho nhân viên chăm sóc khách hàng, đồng thời tiếp cận tất cả các công nghệ mới theo một cách tương tự.

Doanh nghiệp cần dành một lượng thời gian đáng kể để xây dựng một môi trường mạnh mẽ, được kiểm soát và đảm bảo rằng hiểu đầy đủ phạm vi rủi ro. Sau đó, chọn một hoặc nhiều trường hợp sử dụng có rủi ro thấp, giá trị cao, để bắt đầu xây dựng kinh nghiệm cho toàn bộ nhóm.

Cách tiếp cận đó sẽ tiếp tục được áp dụng, đặc biệt là khi họ xây dựng các trường hợp sử dụng quản lý kiến thức và bắt đầu sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI) dựa trên tác nhân.

Việc hợp nhất nhà cung cấp có thể làm tăng rủi ro

Khi các công ty lớn bắt đầu tích hợp nhiều chức năng năng vào sản phẩm của họ, loại bỏ nhu cầu về công ty khởi nghiệp nhỏ hơn, sẽ thấy hậu quả ngay lập tức - sự hợp nhất nhanh chóng, những thay đổi đột ngột và các nhà cung cấp nhỏ biến mất. Sự bất ổn này ảnh hưởng trực tiếp đến các nhóm bảo mật dựa vào những công cụ đó.

Một trong những chỉ báo rõ ràng nhất về điều gì là thật so với sự cường điệu là liệu một công ty có tự đào tạo mô hình của riêng mình hay chỉ đơn giản là sử dụng sản phẩm của người khác. Từ góc độ bảo mật, sự khác biệt đó rất quan trọng vì nó ảnh hưởng đến việc kiểm soát dữ liệu, bề mặt tấn công, khả năng tồn tại lâu dài và cuối cùng là rủi ro. Một nhà cung cấp không có mô hình độc quyền hoặc bộ dữ liệu được cấp phép bản quyền sẽ không có nền tảng vững chắc, và đó trở thành rủi ro mà chúng ta phải đối mặt.

Để phòng ngừa rủi ro trước sự biến động của AI, cần ưu tiên các đối tác có lợi thế dữ liệu vượt trội, thực tế quản trị mạnh mẽ và kiến trúc có khả năng thích ứng với những thay đổi của thị trường. Bản thân doanh nghiệp cũng phải xây dựng tính linh hoạt vào hệ thống của mình để không phụ thuộc vào bất kỳ nhà cung cấp nào, đặc biệt là trong bối cảnh các công ty khởi nghiệp có thể biến mất nhanh chóng.

LTV